"Buxgalteriya hisobi to'g'risida"gi Qonun, "Moliyaviy hisobotni tuzish va taqdim etishning kontseptual asoslari" (ro'yxat raqami 3854, 10.06.2026) va MHMS talablariga muvofiq moliyaviy hisobot tayyorlaydigan tashkilotlar uchun tavsiyaviy hisobvaraqlar tizimi. Reja majburiy emas: tashkilot shu asosda ishchi rejasini tuzib, hisob siyosatida tasdiqlaydi.
Hujjatning 1-§ (umumiy qoidalar), 2-§ (amal qilish sohasi) va 3-§ (tushunchalar) dan qisqa xulosa.
Birinchi raqam — moliyaviy hisobot elementi va bo'lim (1–2 aktivlar, 3–4 majburiyatlar, 5 kapital, 6 daromad, 7 xarajat, 8 natija, 9 balansdan tashqari). "00" bilan tugaydigan kodlar (1000, 2100…) — jamlama, ularga provodka berilmaydi. Analitika uchun 5 va undan ortiq xonali qo'shimcha kodlar kiritish mumkin, bazaviy ma'no o'zgarmaydi.
Aaktiv · KAkontr-aktiv (eskirish, qadrsizlanish rezervi — aktivdan chegiriladi) · Mmajburiyat · Kxususiy kapital · KKkontr-kapital · Ttranzit (daromad/xarajat, davr oxirida yopiladi) · KTkontr-tranzit (oraliq natija) · BTbalansdan tashqari (boshqa hisoblar bilan bog'lanmaydi).
MHMS bo'yicha hisobot tayyorlaydigan tashkilotlar; konsolidatsiyalashgan hisobot uchun ham (1110 gudvil, 5710, 8020, 8220). Banklar, kredit va sug'urta tashkilotlari, byudjet tashkilotlari — o'z tarmoq talablari ustun. Kichik tadbirkorlik va NNT — MHMS yengilliklarini inobatga olib moslashtiradi.
Hozirgi milliy reja (0xxx–9xxx, 191-buyruq, 2025) va MHMS rejasi (1xxx–9xxx) kodlari mos kelmaydi: masalan BHMS 4010 "xaridorlar qarzi" ↔ MHMS 2110; BHMS 6010 "yetkazib beruvchilar" ↔ MHMS 4010; BHMS 5110 "hisob-kitob schyoti" ↔ MHMS 2520. Yangi: qadrsizlanish rezervlari (KA), foydalanish huquqidagi aktivlar (ijara), shartnoma aktivlari (50-son MHMS), biologik aktivlar (70-son MHMS), kechiktirilgan soliq, 8-bo'lim natija hisoblari.
Qidiring (kod, nom, izoh), bo'lim yoki tur bo'yicha saralang; qatorni bosib izohni oching. Nomlar lotin yozuvida (avtomatik o'girilgan), kirilcha asl nusxa yonida.
H ACCOUNTING tizimida MHMS firmasi uchun provodka qoidalari shu xarita bilan tuzilgan. Bu xarita ma'no bo'yicha taklif (tasdiqlanmagan) — rasmiy hujjatda muvofiqlik jadvali yo'q; buxgalter tekshiradi.
| Operatsiya | BHMS (amaldagi) | MHMS (2026) | Izoh |
|---|
Kabinet → Kompaniyalar → firma → "Buxgalteriya yondashuvi" → MHMS (Milliy, 2026) (yangi firma ulash ustasida ham).
Firma → Buxgalteriya → Hisob rejasi → "MHMS rejasini yuklash": 244 sintetik hisob (guruh va balansdan tashqari hisoblarsiz) firma rejasiga tushadi. Keraksizlarini o'chirib, analitik kodlar qo'shish mumkin.
Bank, faktura, ish haqi, soliq qoidalari MHMS kodlari bilan (2520, 2110, 4010, 6010, 7120…) — takliflar xodim tasdig'ini kutadi. Direktor kategoriyalari (tushum, yetkazib beruvchi, ish haqi, soliq, pul) MHMS prefikslari bo'yicha.
Balans va moliyaviy natija shakllarining MHMS satrlari, asosiy vosita reestrining MHMS standart hisoblari (1010/1020), oy yopishdagi QQS hisobga olish MHMS kodlari — keyingi bosqich. H AI MHMS kodlarini biladi (savol bering).